Φορολογικός Προγραμματισμός Τέλους Χρήσης 2026: Οι Κινήσεις που Αξίζει να Κάνει η Επιχείρησή σας Πριν τις 31 Δεκεμβρίου

Τι Σημαίνει (και τι Δεν Σημαίνει) Φορολογικός Προγραμματισμός

Ο νόμιμος φορολογικός προγραμματισμός βασίζεται στη σωστή εφαρμογή των κανόνων: σωστή εγγραφή των δαπανών, αξιοποίηση των εκπτώσεων που προβλέπει ο νόμος, έγκαιρη τακτοποίηση εκκρεμοτήτων και ρεαλιστική πρόβλεψη ρευστότητας. Δεν περιλαμβάνει τη δημιουργία εικονικών παραστατικών, τη μετατόπιση εσόδων χωρίς πραγματική συναλλαγή ή κινήσεις χωρίς επιχειρηματικό σκοπό. Για παράδειγμα, η εισφορά ακινήτου σε εταιρεία πριν από την πώληση ή την εκμίσθωσή του μπορεί να αμφισβητηθεί από τη φορολογική διοίκηση όταν δεν υπηρετεί πραγματικό επιχειρηματικό σκοπό. Ο καλός προγραμματισμός προστατεύει την επιχείρηση, δεν την εκθέτει.

Κίνηση 1: Εξοφλήστε τα Ανεξόφλητα Τιμολόγια με Τραπεζικό Μέσο

Ελέγξτε τα ανεξόφλητα τιμολόγια προμηθευτών και ενοικίων. Για αγορές ή υπηρεσίες αξίας άνω των 500€, η εξόφληση με μετρητά δεν αναγνωρίζεται φορολογικά, ενώ για τα ενοίκια απαιτείται ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής. Η πληρωμή μέσω τραπεζικού λογαριασμού ή κάρτας διασφαλίζει ότι η δαπάνη εκπίπτει. Αξίζει επίσης να ελέγξετε ότι κάθε δαπάνη της χρήσης έχει νόμιμο παραστατικό και είναι καταχωρισμένη στα βιβλία.

Κίνηση 2: Ολοκληρώστε Παραστατικά και Χαρακτηρισμούς στο myDATA

Βεβαιωθείτε ότι όλα τα παραστατικά της χρήσης έχουν εκδοθεί και διαβιβαστεί, ότι οι χαρακτηρισμοί εσόδων και εξόδων είναι πλήρεις και ότι τυχόν πιστωτικά τιμολόγια έχουν καταχωριστεί σωστά. Από την 1η Οκτωβρίου 2026 η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση ισχύει για όλες τις επιχειρήσεις, γι' αυτό ελέγξτε ότι το σύστημα ή ο πάροχός σας καλύπτει τη νέα υποχρέωση. Οι ασυμφωνίες ανάμεσα στο myDATA και τις δηλώσεις είναι από τα συχνότερα σημεία έλεγχου της ΑΑΔΕ.

Κίνηση 3: Προγραμματίστε την Απογραφή Αποθεμάτων

Αν η επιχείρησή σας διατηρεί απόθεμα, προγραμματίστε εγκαίρως τη φυσική απογραφή και ορίστε υπεύθυνους για την καταμέτρηση. Από το 2026, πολύ μικρές επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία μπορούν υπό προϋποθέσεις να απαλλάσσονται από την υποχρεωτική ετήσια απογραφή. Αν όμως επιλέξετε οικειοθελώς να την κάνετε, δεσμεύεστε να τη συνεχίσετε για τις επόμενες τρεις χρήσεις, οπότε η απόφαση πρέπει να ζυγιστεί πριν από την καταμέτρηση.

Κίνηση 4: Ελέγξτε Πάγια και Αποσβέσεις

Επιβεβαιώστε ότι έχουν υπολογιστεί σωστά οι αποσβέσεις της χρήσης, με τους προβλεπόμενους συντελεστές. Μια πρακτική λεπτομέρεια: η φορολογική απόσβεση ενός παγίου ξεκινά από τον επόμενο μήνα μέσα στον οποίο το πάγιο τέθηκε σε χρήση. Ένα πάγιο που αγοράζεται και λειτουργεί τον Δεκέμβριο δίνει δηλαδή απόσβεση ουσιαστικά από τη νέα χρονιά. Η αγορά εξοπλισμού τον Δεκέμβριο λοιπόν δεν αποτελεί από μόνη της φορολογικό όφελος για τη χρονιά που κλείνει, και η απόφαση πρέπει να βασίζεται στην πραγματική ανάγκη της επιχείρησης.

Κίνηση 5: Μισθοδοσία, Δώρο Χριστουγέννων και Παροχές σε Είδος

Το Δώρο Χριστουγέννων πρέπει να έχει καταβληθεί έως τις 21 Δεκεμβρίου, γι' αυτό υπολογίστε εγκαίρως το ποσό και τη ρευστότητα που χρειάζεται. Παράλληλα, αθροίστε τις παροχές σε είδος που έχει λάβει κάθε εργαζόμενος μέσα στη χρονιά (εταιρικό κινητό, όχημα, ασφάλιση, διατακτικές). Αν η συνολική τους αξία ανά εργαζόμενο ξεπερνά τα 300€, συνυπολογίζονται στο φορολογητέο του εισόδημα και πρέπει να αποτυπωθούν σωστά στη μισθοδοσία.

Κίνηση 6: Εταιρικές Μεταβολές και Φορολογικές Ζημίες

Αν σχεδιάζετε είσοδο νέου εταίρου, μεταβίβαση μεριδίων ή άλλη μεταβολή στη σύνθεση της εταιρείας, ελέγξτε πρώτα τις συνέπειες. Μια μεταβολή συμμετοχής άνω του 33% μέσα σε φορολογικό έτος μπορεί να περιορίσει τη μεταφορά των συσσωρευμένων φορολογικών ζημιών της εταιρείας, ενώ κάθε μεταβολή που επηρεάζει τον πραγματικό δικαιούχο απαιτεί ενημέρωση του σχετικού μητρώου. Αν η επιχείρησή σας έχει ζημίες από προηγούμενα έτη, ελέγξτε ποια λήγουν πρώτα, ώστε να τις αξιοποιήσετε εγκαίρως.

Κίνηση 7: Εκτιμήστε το Αποτέλεσμα, την Προκαταβολή και τη Ρευστότητα

Στα τέλη Νοεμβρίου αξίζει να γίνει μια εκτίμηση του φορολογητέου αποτελέσματος της χρήσης. Έτσι γνωρίζετε από νωρίς τι φόρο θα κληθείτε να πληρώσετε, αλλά και την προκαταβολή φόρου για την επόμενη χρονιά, η οποία καταβάλλεται μαζί με τον κύριο φόρο. Αν η εταιρεία σας εξετάζει διανομή μερισμάτων, θυμηθείτε ότι αυτή προϋποθέτει εγκεκριμένες οικονομικές καταστάσεις και δεν μπορεί να γίνει πριν από την έγκριση της χρήσης, γι' αυτό ο σχεδιασμός αφορά την επόμενη χρονιά.

Κίνηση 8: Τακτοποιήστε Εκκρεμότητες Πριν Κλείσει το Έτος

Το τέλος της χρονιάς είναι η προθεσμία για μια σειρά εκκρεμοτήτων:

• Η ρύθμιση έως 72 δόσεων για παλαιά χρέη προς εφορία και e-ΕΦΚΑ δέχεται αιτήσεις έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026
• Στις 31 Δεκεμβρίου 2026 παραγράφονται φορολογικές υποθέσεις προηγούμενων ετών, και η ΑΑΔΕ έχει εντείνει τους ελέγχους και τις διασταυρώσεις, γι' αυτό αξίζει να ελέγξετε ότι τα στοιχεία των παλαιότερων χρήσεων είναι σε τάξη
• Η διασύνδεση POS με ταμειακή μηχανή και η εγγραφή στο VIES για ενδοκοινοτικές συναλλαγές πρέπει να είναι ενημερωμένες, ώστε να μη δημιουργηθούν πρόστιμα στη νέα χρονιά

Ένα Παράδειγμα: Μια ΙΚΕ στα Μέσα Νοεμβρίου

Ας υποθέσουμε μια ΙΚΕ με τρεις εργαζομένους, που στα μέσα Νοεμβρίου κάνει έλεγχο τέλους χρήσης και διαπιστώνει τα εξής:

• Ένα τιμολόγιο προμηθευτή 1.800€ παραμένει ανεξόφλητο. Αν εξοφληθεί με τραπεζικό μέσο, εκπίπτει κανονικά. Αν εξοφληθεί με μετρητά, δεν εκπίπτει και προκύπτει πρόσθετος φόρος 1.800€ × 22% = 396€.
• Τρία παραστατικά δεν έχουν ακόμα χαρακτηριστεί στο myDATA και συμπληρώνονται πριν κλείσει η χρονιά.
• Το Δώρο Χριστουγέννων των τριών εργαζομένων προγραμματίζεται για καταβολή έως τις 21 Δεκεμβρίου.
• Το εκτιμώμενο φορολογητέο κέρδος της χρήσης είναι 60.000€, άρα φόρος 60.000€ × 22% = 13.200€. Με τον ισχύοντα συντελεστή προκαταβολής 80%, η προκαταβολή ανέρχεται σε 10.560€ και το συνολικό ποσό που πρέπει να προβλεφθεί είναι 13.200€ + 10.560€ = 23.760€.

Με αυτή την εκτίμηση τον Νοέμβριο, η διοίκηση της εταιρείας προβλέπει εγκαίρως τη ρευστότητα που θα χρειαστεί όταν υποβληθεί η δήλωση, αντί να τη μάθει από το εκκαθαριστικό. Τα ποσά είναι ενδεικτικά.

Τι Έχει Ανακοινωθεί για το 2027

Στη ΔΕΘ 2026 ανακοινώθηκε σειρά μέτρων που επηρεάζουν τον προγραμματισμό των επιχειρήσεων, όπως η μείωση της προκαταβολής φόρου από το φορολογικό έτος 2027 και η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τις επιχειρήσεις. Τα μέτρα αυτά βρίσκονται σε διαδικασία θεσμοθέτησης και οι τελικοί όροι μπορεί να διαφοροποιηθούν. Μέχρι να ψηφιστούν, ο προγραμματισμός της χρονιάς που κλείνει πρέπει να βασίζεται στα ισχύοντα ποσοστά και όχι στα ανακοινωθέντα.

Τα Πιο Συχνά Λάθη στο Τέλος της Χρονιάς

1. Πληρωμή ανεξόφλητων τιμολογίων με μετρητά πάνω από το όριο των 500€
2. Παράλειψη χαρακτηρισμού παραστατικών στο myDATA και έκδοσης πιστωτικών που εκκρεμούν
3. Αγορά εξοπλισμού τον Δεκέμβριο με την προσδοκία φορολογικού οφέλους για τη χρονιά που κλείνει
4. Αδυναμία πρόβλεψης ρευστότητας για φόρο και προκαταβολή
5. Είσοδος νέου εταίρου ή μεταβίβαση μεριδίων χωρίς έλεγχο της επίπτωσης στις φορολογικές ζημίες
6. Αναμονή για το τελευταίο δεκαπενθήμερο του Δεκεμβρίου, όταν οι περισσότερες ενέργειες δεν προλαβαίνουν πια να ολοκληρωθούν